Η Ημέρα Ασφαλούς Διαδικτύου καθιερώθηκε στις 6 Φεβρουαρίου 2004 και έκτοτε εορτάζεται στις 10 Φεβρουαρίου, υπό το συντονισμό του Πανευρωπαϊκού Δικτύου Εθνικών Κέντρων Ενημέρωσης και Επαγρύπνησης (INSAFE), με πέραν των 100 χωρών να συμμετέχουν στις εκστρατείες του Δικτύου για ένα πιο ασφαλές διαδίκτυο.
Σύνθημα της φετινής χρονιάς των εορτασμών για την ημέρα ασφαλούς διαδικτύου είναι το «όλοι μαζί, για ένα καλύτερο διαδίκτυο.»
Αποτελεί γεγονός ότι το διαδίκτυο είναι σήμερα ένα από τα πιο σημαντικά εργαλεία επικοινωνίας, αλληλεπίδρασης των ανθρώπων, μέσο ενημέρωσης και ψυχαγωγίας και εκπαίδευσης – μετάδοσης, δηλαδή, της γνώσης σε ένα επίπεδο που ξεφεύγει από τα φυσικά σύνορα του κάθε κράτους. Η εξέλιξη του διαδικτύου, από το 1989 που δημιουργήθηκε ο πρόδρομος του διαδικτύου, είναι και παραμένει εντυπωσιακή, με τις δυνατότητες να αυξάνονται και την επίδρασή του στην καθημερινότητα των ανθρώπων να αυξάνεται. Η «επανάσταση» του 20ου αιώνα έχει πλέον καταστεί μέρος της ζωής μας και αποτελεί σήμερα την ναυαρχίδα, ίσως, της ούτω καλουμένης «κοινωνίας της γνώσης.» Όμως, η χρήση του διαδικτύου, όπως και οποιαδήποτε άλλη ανθρώπινη δράση, ελλοχεύει τεράστιους κινδύνους, ειδικά για τα παιδιά.
Τα παιδιά βρίσκονται συνήθως μπροστά από τους μεγαλύτερους όσον αφορά στην τεχνολογία. Η ευρεία χρήση των έξυπνων τηλεφώνων και συσκευών, των ηλεκτρονικών υπολογιστών από πολύ νεαρή ηλικία, των μέσων κοινωνικής δικτύωσης και γενικότερα του διαδικτύου συνεπάγεται αυξημένη επαφή με σοβαρότατους κινδύνους. Συγκεκριμένα, τομείς που άπτονται του συγκεκριμένου ζητήματος αφορούν στην έκθεση παιδιών σε πορνογραφικό ή ακατάλληλο ή προσβλητικό περιεχόμενο, την επαφή παιδιών με αγνώστους, τις έμμεσες πιέσεις σε ανεπιθύμητες διαφημίσεις, τον ηλεκτρονικό, διαδικτυακό εκφοβισμό και σε σεξουαλική κακοποίηση ή σεξουαλική εκμετάλλευση μέσω των τεχνολογιών της πληροφορικής και της επικοινωνίας.
Ειδικά όσον αφορά στη σεξουαλική κακοποίηση ή σεξουαλική εκμετάλλευση παιδιών μέσω διαδικτύου, επισημαίνεται το γεγονός ότι τόσο το Συμβούλιο της Ευρώπης όσο και η Ευρωπαϊκή Ένωση αλλά και η Κυπριακή Δημοκρατία κατ’ επέκταση, έχουν υιοθετήσει ένα αυστηρό νομικό πλαίσιο που αφορά στην καταπολέμηση της σεξουαλικής κακοποίησης, της σεξουαλικής εκμετάλλευσης παιδιών και της παιδικής πορνογραφίας, ενσωματώνοντας στο νομοθετικό πλαίσιο συγκεκριμένα αδικήματα που αφορούν στην χρήση του διαδικτύου για την σεξουαλική κακοποίηση και σεξουαλική εκμετάλλευση των παιδιών. Πιο συγκεκριμένα, το νομοθετικό πλαίσιο που ισχύει σήμερα ορίζει το αδίκημα της άγρας παιδιών στο διαδίκτυο για σεξουαλικούς σκοπούς, ως το να προτείνεται, μέσω διαδικτύου, συνάντηση με παιδί, με σκοπό την τέλεση σεξουαλικής κακοποίησης καθώς και το να παροτρύνεται το παιδί, χρησιμοποιώντας το ίδιο μέσο, να παρέχει πορνογραφικό υλικό που το απεικονίζει. Το συγκεκριμένο κακούργημα τιμωρείται, σε περίπτωση καταδίκης προσώπου που κατηγορείται για αυτό, με ποινή φυλάκισης που δεν υπερβαίνει τα δέκα έτη.
Τα κράτη, στη βάση των υποχρεώσεών τους που απορρέουν από την ιδιότητα μέλους στην Ευρωπαϊκή Ένωση, έχουν επίσης την ευθύνη ώστε οι ιστότοποι παιδικής πορνογραφίας που φιλοξενούνται στο έδαφός τους να καταργούνται ταχέως, ενώ, υπό ορισμένες προϋποθέσεις διαφάνειας και ενημέρωσης των χρηστών του διαδικτύου, έχουν επίσης τη δυνατότητα να προβούν σε φραγή της πρόσβασης σε ιστοσελίδες στο έδαφός τους. Στη βάση των πιο πάνω, και με αφορμή την παγκόσμια ημέρα ασφαλούς διαδικτύου, θα πρέπει να εντείνουμε τις προσπάθειές μας, όλοι ανεξαιρέτως οι εμπλεκόμενοι φορείς αλλά και η ίδια η κοινωνία των πολιτών, για την παροχή ασφαλούς διαδικτύου, ειδικά όσον αφορά τα παιδιά, που λόγω της θέσης τους θεωρούνται πιο επιρρεπή στους κινδύνους που ενυπάρχουν στο διαδίκτυο.
Γράφει: Αντώνης Στ. Στυλιανού
