Η ανάλυση όσων ισχυρίζονται πως με την χθεσινή συμφωνία η Τουρκία πήρε, δήθεν, «όλα όσα ήθελε» εις βάρος της Κύπρου, εδράζεται σε μια ανορθολογική αντίληψη σύμφωνα με την οποία τα κέρδη της Τουρκίας μεταφράζονται, αυτόματα, σε απώλειες για την Κυπριακή Δημοκρατία.
Καταρχάς, η υλοποίηση όσων έχουν συμφωνηθεί προϋποθέτουν την συγκατάθεση της κυπριακής κυβέρνησης. Τα τρία σημαντικότερα ζητήματα της συμφωνίας, η αναζωογόνηση της ευρωπαϊκής προοπτικής της Τουρκίας, η κατάργηση των θεωρήσεων εισόδου για τούρκους πολίτες που επισκέπτονται χώρες της ΕΕ, καθώς και η υλοποίηση της συμφωνίας επανεισδοχής Τουρκίας – ΕΕ προϋποθέτουν την ομαλοποίηση των σχέσεων της Τουρκίας με την Κυπριακή Δημοκρατία. Πλήρης ομαλοποίηση μπορεί να προέλθει μόνο με την επίλυση του Κυπριακού. Η ευρωπαϊκή προοπτική της Τουρκίας, επομένως, διασυνδέεται με την διαδικασία επίλυσης του Κυπριακού και υπό αυτή την έννοια μετατρέπεται σε καταλύτη για την επίλυση του.
Οι μονίμως αντιδρούντες στην προοπτική επίλυσης του Κυπριακού αδυνατούν να αντιληφθούν την θετική επίδραση που θα έχει, η σύγκλιση Τουρκίας –ΕΕ, σε κρίσιμες πτυχές της διαπραγματευτικής διαδικασίας.
Αδυνατούν να κατανοήσουν ότι η εν λόγω εξέλιξη υποβοηθεί την προσπάθεια της ελληνοκυπριακής πλευράς να επιτύχει ρυθμίσεις, συμβατές με το ευρωπαϊκό σύστημα αξιών, στα ζητήματα των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, των βασικών ελευθεριών και των εγγυήσεων.
Αρνούνται να αναγνωρίσουν ότι η υπαρξιακή ανάγκη της Τουρκίας να διασυνδεθεί εντονότερα με το πολιτικό οικοδόμημα της ΕΕ μπορεί να αποτελέσει ακόμη μια ασφαλιστική δικλείδα για τους Ελληνοκυπρίους οι οποίοι, ευλόγως, ανησυχούν από την γειτνίαση με μια ασταθή χώρα με ιστορικά δημοκρατικά ελλείμματα.
Όσο μεγαλύτερη η προσέγγιση με την ΕΕ τόσο πιθανότερη η εκδημοκρατικοποίηση της Τουρκίας, ενώ απομακρύνεται η απειλή εκδήλωσης τουρκικών επεκτατικών ενεργειών στην Κύπρο. Πόσο μάλλον εάν η Ομοσπονδιακή Κυπριακή Δημοκρατία ως χώρα – μέλος της ΕΕ θα καλύπτεται, μετά την λύση, από εγγυητικό μηχανισμό στον οποίο θα συμμετέχει και η ΕΕ.
Θα έπρεπε, επομένως, να ήταν πιο μετρημένοι όσοι σήμερα σπεύδουν να διατυπώσουν αφοριστικές εκτιμήσεις αναφορικά με την χθεσινή συμφωνία. Η πολιτική αξιοπιστία έκαστου κρίνεται από την πολιτική του διαδρομή. Δεν έχουν λησμονηθεί όσα διακήρυσσαν έναντι της Συμφωνίας του Ελσίνκι το 1999, όταν εξ αφορμής της απόδοσης στην Τουρκία του καθεστώτος της υποψήφιας προς ένταξη χώρας στην ΕΕ την χαρακτήρισαν ως καταστροφική, παραβλέποντας πως η συμφωνία διαμόρφωσε τις προϋποθέσεις για ένταξη της Κύπρου στην ΕΕ, ακόμη και χωρίς την προηγούμενη λύση του Κυπριακού.
Αξίζει να ανατρέξει κάποιος στον Τύπο της εποχής για να διαπιστώσει ιδίοις όμμασι το βάθος της πολιτικής τους ανάλυσης. Εάν υιοθετούνταν, τότε, οι άκαμπτες και μαξιμαλιστικές τους θέσεις η Κύπρος, χωρίς την ιδιότητα του κράτους-μέλους της ΕΕ, θα ήταν σήμερα εντελώς απροστάτευτη στην πιο πολιτικά ασταθή περιοχή της υφηλίου.
Γράφει: Σώτος Κτωρής
