fbpx

Bullying ή συγκρουσιακό επεισόδιο; Της Δωρίτας Μαρκαντώνη

Σχολικός Εκφοβισμός, Bullying, Εκφοβιστική Συμπεριφορά…

Έννοιες οι οποίες χρησιμοποιούνται κατά κόρον τα τελευταία χρόνια, λέξεις που προκαλούν άγχος σε γονείς, σε εκπαιδευτικούς και στην κοινωνία γενικότερα. Η υπερβολική προβολή του φαινομένου, καθώς επίσης και η υπέρμετρη ενασχόληση από ειδήμονες και μη, έχει οδηγήσει στην παρερμηνεία αρκετών πτυχών που αφορούν στο θέμα αυτό.

Η βασικότερη παρερμηνεία του κοινωνικού φαινομένου του εκφοβισμού, αφορά στο μπέρδεμά του με το συγκρουσιακό επεισόδιο, την απλή δηλαδή σύγκρουση που λαμβάνει χώρα ανάμεσα στα παιδιά.

Σύμφωνα με τον Olweus (1994), στον εκφοβισμό εντοπίζονται τέσσερα βασικά χαρακτηριστικά: η επανάληψη, τα μεγάλα χρονικά διαστήματα, η εκούσια συμπεριφορά των θυτών και η ανισορροπία δυνάμεων μεταξύ των συμμετεχόντων.

Η επαναλαμβανόμενη συμπεριφορά που σημειώνεται στον εκφοβισμό και αφορά σε μεγάλα χρονικά διαστήματα, δεν συναντάται στη σύγκρουση, η οποία μπορεί να συμβεί μεμονωμένα. Φυσικά, είναι δυνατόν, σε κάποιες περιπτώσεις, ένας τσακωμός παιδιών ή εφήβων, να κρατήσει για ένα μεγαλύτερο χρονικό διάστημα, αλλά και πάλι δεν συνιστά εκφοβισμό.

Στο bullying, η συμπεριφορά και η στάση του θύτη έχει προγραμματιστεί και είναι εκούσια, γι’ αυτό και είναι ανάγκη να χρήζει συγκεκριμένης και συστηματικής αντιμετώπισης. Ο δράστης έχει πλήρη συνείδηση κι επίγνωση των πράξεών του και αποσκοπεί τόσο στην πρόκληση βλάβης (σωματικής ή ψυχικής) στο άλλο παιδί, όσο και στην επιβολή εξουσίας σε αυτό. Κατά αντίθετο τρόπο, στη σύγκρουση, η συμπεριφορά των συμμετεχόντων προκύπτει – δεν προγραμματίζεται. Ο αρχικός δηλαδή στόχος δεν είναι η πρόκληση βλάβης, αλλά ούτε και η απόκτηση δύναμης. Η επιβεβαίωση δεν αποτελεί το ζητούμενο.

Η ανισότητα στην κατανομή δύναμης, είναι άξονας στον οποίο κινείται η εκφοβιστική συμπεριφορά. Αξίζει να σημειωθεί ότι η ανισότητα αυτή αφορά στο ψυχικό κομμάτι κι όχι απαραίτητα στο σωματικό. Αντιθέτως, στη σύγκρουση συνήθως έχουμε ισότιμη σχέση μεταξύ των μελών.

Επιπλέον, η ύπαρξη φιλικής σχέσης ανάμεσα στους συμμετέχοντες στη σύγκρουση, προφανώς είναι στοιχείο που δεν παρατηρείται στον εκφοβισμό, όπου τις δύο μεριές (θύτη και θύματος) δεν χαρακτηρίζουν φιλικές σχέσεις. Είναι επίσης γεγονός, ότι μετά τον κλασικό καβγά των παιδιών, υπάρχει η δυνατότητα συνύπαρξης, κάτι το οποίο δεν νοείται στον εκφοβισμό, όπως επίσης και η μεταμέλεια. Στον εκφοβισμό, όχι απλά δεν έχουμε μεταμέλεια, αλλά έχουμε κι επίρριψη ευθυνών στο θύμα, όπως ακριβώς συμβαίνει και σε άλλα κοινωνικά φαινόμενα, όπως για παράδειγμα σε αυτό της σωματικής κακοποίησης. Υπάρχει πάντοτε η τάση του θύτη να επιρρίπτει τις ευθύνες για τις πράξεις ή για τη συμπεριφορά του στο θύμα. Ένα συγκρουσιακό επεισόδιο όμως, ακολουθείται από μεταμέλεια, καθώς επίσης και από ανάληψη ευθυνών από τον δράστη.

Εν κατακλείδι, εκφοβισμός και τσακωμός, διαφοροποιούνται τα μέγιστα, όσον αφορά στο κομμάτι των συνεπειών. Στον πρώτο, τόσο οι σωματικές, όσο -και- κυρίως οι ψυχικές συνέπειες, είναι πολύ πιο σοβαρές. Η σύγκρουση δεν επιφέρει τόσο σοβαρές συνέπειες, ούτε σωματικές, αλλά ούτε και ψυχικές στο θύμα.

Η γνώση για διάκριση των δύο είναι σημαντική. Μια σύγκρουση μεταξύ δύο ή περισσότερων παιδιών εντός ή εκτός σχολικού περιβάλλοντος δεν συνιστά bullying ή «σχολικό εκφοβισμό». Κατά τον ίδιο τρόπο όμως, επιβάλλεται η επαγρύπνηση και η εγρήγορση όλων, ούτως ώστε μια σοβαρή εκφοβιστική συμπεριφορά να μην υποβαθμιστεί και λανθασμένα να θεωρηθεί «πλάκα» ή «απλό πείραγμα».

 

Γράφει: Δωρίτα Μαρκαντώνη

 

Φωτογραφία της ημέρας

poumastompanio

Ενα πούμα στο μπάνιο. Η περίπτωση της οικογένειας στην Καλιφόρνια είναι μάλλον διαφορετική. Την ζέστη θέλησαν να αντιμετωπίσουν και άφησαν τις πόρτες ανοιχτές για να δροσιστούν οι ένοικοι του σπιτιού στη Sonora. Ξαφνικά το βράδυ βρέθηκαν αντιμέτωποι με το ζώο και έντρομοι (ζώο και άνθρωποι) έτρεξαν να κρυφτούν. Τελικά με την επέμβαση των αστυνομικών ο επισκέπτης έφυγε από το παράθυρο αφού πρώτα είχε κάνει μαντάρα το μπάνιο προς το σπίτι του.(California Department of Fish and Wildlife via AP)

Ήξερες ότι...

Όταν το 1694 πέθανε η βασίλισσα Μαρία Β’, όλοι οι βρετανοί δικηγόροι, σε ένδειξη πένθους, φόρεσαν μαύρες τηβέννους. Τις φορούν μέχρι σήμερα...

Σήμερα


Κυριακή
22
Σεπτεμβρίου
2019
Ευρωπαϊκή Ημέρα Μετακινήσεων (Ευρωπαϊκή Ημέρα Χωρίς Αυτοκίνητο)

Γιορτάζουν : Ζωγραφιά, Λοίζος, Λουίζα, Φωκάς, Φώκιος, Φώκης, Φωκία, Φωκίνα

1908
Αναγνωρίζεται η ανεξαρτησία της Βουλγαρίας.
1955
Η τηλεόραση είναι γεγονός στη Βρετανία.Πρώτο εμπορικό κανάλι στη χώρα γίνεται το ITV (Independent Television).
1960
Το Μάλι γίνεται ανεξάρτητο κράτος από τη Γαλλία (εθνική εορτή).
1980
Έναρξη του οκταετούς πολέμου Ιράν-Ιράκ. Το Ιράκ εισβάλλει στο Ιράν.
1996
Στις βουλευτικές εκλογές στην Ελλάδα, το ΠΑΣΟΚ παραμένει στην εξουσία με 41,4% και 162 έδρες, έναντι 38,1% για τη ΝΔ και 108 έδρες. Επίσης, το ΚΚΕ λαμβάνει 5,6% και 11 έδρες, ο Συνασπισμός 5,1% και 10 έδρες, το ΔΗΚΚΙ 4,4% και 9 έδρες, ενώ η Πολιτική Άνοιξη λαμβάνει το 2,94% και δεν μπαίνει στη Βουλή. Παραιτείται ο πρόεδρος της ΝΔ, Μιλτιάδης Έβερτ. Στις 25 Σεπτεμβρίου ορκίστηκε νέα κυβέρνηση, με πρωθυπουργό τον Κώστα Σημίτη.

Newsletter

Εγγραφείτε στο Newsletter μας 

Client Newsletter Icon2 copy